27/01/2026 00:01

Tại sao phụ nữ thường đau đường ruột nặng hơn nam giới?

Một nghiên cứu chỉ ra lý do vì sao hội chứng ruột kích thích (IBS) phổ biến ở phụ nữ hơn so với nam giới.

Nghiên cứu trên chuột cho thấy estrogen có thể làm tăng đau đường ruột bằng cách kích hoạt các tế bào cụ thể.

Phụ nữ đau đường ruột nghiêm trọng hơn nam giới

Theo Live Science, sự khác biệt trong cách các tế bào đường ruột phản ứng với Tại sao phụ nữ thường đau đường ruột nặng hơn nam giới? - Ảnh 2. Phát hiện vi khuẩn đường ruột có khả năng ‘sản xuất’ dưỡng chất thiết yếuĐỌC NGAY

Hội chứng ruột kích thích (IBS) ảnh hưởng đến khoảng 10% - 15% dân số toàn cầu, trong đó phụ nữ được chẩn đoán mắc bệnh này nhiều gấp hai lần so với nam giới.

Các triệu chứng của IBS bao gồm đau, táo bón, tiêu chảy, đầy hơi và chướng bụng, thường có thể bùng phát khi gặp các tác nhân kích thích như căng thẳng hoặc một số loại thực phẩm.

Tuy nhiên, nguyên nhân đằng sau sự chênh lệch về tỉ lệ mắc IBS giữa phụ nữ và nam giới vẫn còn khó lý giải.

Giờ đây, các nhà nghiên cứu phát hiện rằng estrogen có thể khởi phát một chuỗi phản ứng trong đường ruột, khiến các dây thần kinh tại đây trở nên nhạy cảm hơn với cơn đau.

"Chúng tôi từ lâu đã nghi ngờ rằng hormone nữ đóng vai trò trong đau đường ruột, nhưng cơ chế chính xác thì chưa rõ", tác giả chính của nghiên cứu, David Julius, một nhà sinh lý thần kinh tại Đại học California, San Francisco, nói. "Phát hiện của chúng tôi cho thấy một con đường rõ ràng về cách estrogen khuếch đại các tín hiệu đau".

Nghiên cứu, được công bố trên tạp chí Science, so sánh phản ứng đau đường ruột ở chuột đực và chuột cái bằng cách ghi lại hoạt động thần kinh khi kích thích đường ruột.

Việc loại bỏ buồng trứng của chuột cái để ngăn sản xuất estrogen đã làm giảm độ nhạy này xuống mức tương tự như ở chuột đực. Và khi khôi phục estrogen về mức bình thường, phản ứng đau gia tăng vốn thấy ở chuột cái lại xuất hiện trở lại.

"Vì mức estrogen dao động theo chu kỳ kinh nguyệt, cơ chế này cung cấp hiểu biết về những thay đổi trong mức độ nghiêm trọng của IBS được ghi nhận ở phụ nữ", Marissa Scavuzzo, phó giáo sư tại Trường Y Đại học Case Western Reserve, người không tham gia nghiên cứu, cho biết.

"Nghiên cứu cũng xác nhận trải nghiệm của những bệnh nhân có mức estrogen cao hoặc đang trong kỳ kinh nguyệt", bà nói, "điều này rất quan trọng bởi vì sự khác biệt trong cảm nhận đau ở phụ nữ trong lịch sử thường bị bỏ qua hoặc xem nhẹ".

Những phát hiện này dù vẫn còn mang tính sơ bộ, cũng có thể định hướng cho các liệu pháp điều trị đau đường ruột trong tương lai.

Ngoài ra, nghiên cứu còn nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xem xét cách những thay đổi hormone ảnh hưởng đến các triệu chứng IBS, không chỉ ở phụ nữ đang có kinh nguyệt mà còn ở bệnh nhân sau mãn kinh và những người đang trải qua liệu pháp hormone.

Việc chuyển những phát hiện này từ chuột sang con người sẽ cần được thực hiện một cách thận trọng. Đường ruột của con người phức tạp hơn so với chuột, và các yếu tố như lối sống, di truyền và sự đa dạng của hệ vi sinh đường ruột có thể ảnh hưởng đến tương tác hormone - đường ruột của mỗi cá nhân.

Nhà nghiên cứu Việt dùng AI 'giải mã' vi khuẩn đường ruột

Công trình của nhà nghiên cứu Đặng Thanh Tùng (Đại học Tokyo) giúp giải mã cách vi khuẩn đường ruột giao tiếp, mở hướng mới cho y học cá thể hóa.